Auguste i Leni

Sięgnąłem o poranku po Wysokie Obcasy. Poczytałem list córki alimenciarza, pomyślałem sobie że ludzie w swojej krzywdzie jednak nie myślą co mówią (z czego można wysnuć istotne wnioski polityczno-społeczne). Parę stron dalej trafiłem na tekst o Renoirze i zabrałem się zań z zaciekawieniem.

Z tekstu dowiedziałem się, że zdaniem niektórych Renoir był kiepskim malarzem (na tyle, że domagają się usunięcia jego dzieł z muzeów), oraz że był zdecydowanym mizoginem. Puentą tekstu było „a gdyby do kolekcji obrazów Renoira dołączyć zbiór jego wypowiedzi o kobietach, to czy odbiór jego sztuki byłby odmienny?” Nie mam przy tym pewności, czy chodziło tylko o liczne u Renoira akty, czy także o pejzaże i sceny rodzajowe.

Oceną rozległej twórczości Renoira nie będę się tu zajmować, nie poczuwam się bowiem do kompetencji w tym zakresie (wystarcza mi że współcześni mu malarze oraz krytycy ówcześni i późniejsi cenili go wysoko). Przymus oceny twórczości przez pryzmat poglądów twórcy na taką czy inną kwestię przywiódł mi natomiast na myśl Leni Riefenstahl. Każdy może sobie we własnym zakresie oceniać jej postępowanie, natomiast czy to wpływa na ocenę jej talentu filmowego?

Kromieryż

Zacząłem czytać sobie książczynę, której akcja rozgrywa się w XIX-wiecznej Pradze. O książce niewiele napiszę, bo dotarłem ledwie do strony 80 (nawet w wannie się wolno ją czyta), za to na takiej stronie 37 postawiło mnie w poprzek i kazało się czepiać redaktora. Natrafiłem bowiem na zdanie ze słowami „mistyczny kaznodzieja Jan Milicz z Kromierzyża”.

Kaznodzieja jak kaznodzieja, pamiętałem z wykładu historii państwa i prawa* (serdecznie pozdrowienia dla Profesora Józefa Ciągwy, moja jedyna pała w indeksie!) że jest sobie miasto zwane Kromieryżem na Morawach (podczas Wiosny Ludów obradował tam parlament austriacki..). Taką też formę kategorycznie preferuje Google, na formę „Kromierzyż” reagując pytaniem „czy chodziło Ci o Kromieryż”. To niewątpliwie wynik tradycji historycznej, wszak Kromieryż i Galicja leżały w obrębie tego samego CK Cesarstwa… Z drugiej zaś strony, po czesku pisze się Kroměříž, a z kontaktów z jedną Katką (pozdrowiłbym, ale nie przyjęła zaproszenia na fejsie) ze Zlina (wtedy: Gottvaldov) zapamiętałem, że to charakterystyczne r z daszkiem czyta się jako „r-ż”, mniej więcej. Sprawdziłem więc co na to internety…

Ciocia Wikipedia formę „Kromierzyż” dopuściła. Dodatkowo podsunęła link do Poradni Językowej PWN, podług którego (choć to nie profesor Bańko się wypowiadał) to forma „Kromierzyż” jest jedynie poprawna.

To ja już zatem redaktora zostawię w spokoju, i zastanowię się kiedy się w okolice Kromieryża wybiorę na wakacje, gdyż Morawy to okolica zacna.

*nie dziwota że dostałem pałę, skoro nie pamiętam nawet że to była historia ustroju Polski na tle powszechnym, a historia prawa była u kogo innego

Milionerze, na Twitterze…

Niespodzianka! Po latach przerwy, Milionerzy powrócili do TVN, bądź TVN powrócił do Milionerów. Studio wygląda na to samo, tylko Hubert całkiem siwy wygląda (ale zachowania nie zmienił, na szczęście).

W ramach liftingu – jeśli nadążam za wersjami – skrócono jedynie czas odcinka do pół godziny czy coś koło tego (za to są cztery w tygodniu), w eliminacjach uczestniczy tylko sześcioro zawodników. Poza tym koła te same, progi gwarantowane też, główna nagroda takoż… Pomysłowość w pytaniach też niezmienna, mieliśmy już małą burzę polityczną po pytaniu co Jarosław Kaczyński ogląda nocą w telewizji (nie, nie filmiki…), przewinęła się też prezydentowa oraz Kijowski Mateusz. Jest takie wrażenie, że pytania są mocniej zorientowane na młodą, internetową publiczność, stąd jutuberzy czy Kardashian, ale rzecz jasna nie tylko. Uczestnicy na razie stremowani, ponad 40 tysięcy chyba jeszcze nikt nie podskoczył.

Interesującym (nadprogramowym) przeżyciem jest śledzenie, co się dzieje podczas programu na Twitterze, pod hasztagiem #Milionerzy (oczywiście). Z jednej strony kiedy – jak dziś – uczestnik odpada na pierwszym (!) pytaniu o pieśń narodową „Góralu czy ci nie żal” (!!) lub ma problemy z nazwami województw (!!!), to jad się leje straszliwy (przy czym ma się wrażenie, że średnia wieku komentujących nie pozwalałaby im na udział w programie). Z drugiej strony zbiorowy ubaw z pytań „czy jezioro Druzno leży na terenie apatycznym, depresyjnym czy może melancholijnym” jest nawet sympatyczny. Pana, który postanowił gruchnąć zegarek (bo nie wierzył że można gruchnąć śmiechem), oglądaliśmy tylko w domowym gronie (i też było fajnie).

Kierowca

Wszyscy teraz o wypadku w Oświęcimiu, że aż nudno i pisać się o tym nie chce. A wiecie, że nie lubię o czymś pisać tylko dlatego że wszyscy piszą.

Wielu teraz o kierowcy tego seicento, co to zdaniem policji się przyznał do winy i od słuchania muzyki nie mógł słyszeć jadącej na sygnale kolumny, choć ten kierowca się podobno z telewizji dowiedział że się przyznał do winy (prawniczych subtelności nie będziemy tu roztrząsać), a świadkowie spoza samochodów twierdzą, że syreny nie były włączone (zawiłości stanu faktycznego nie będziemy tu roztrząsać).

Gryzie mnie ten wypadek z innego powodu. Najpierw dłubałem żeby ustalić gdzie dokładnie miał miejsce, a potem – jak to mogło się stać, że potoczyło się tak a nie inaczej. Oficjalna wersja brzmi, że kolumna jadąca 50 km/h wyprzedzała lewym pasem samochód przygotowujący się do skrętu w lewo, a ten przepuścił pierwszy samochód kolumny, po czym rozpoczął skręt. Kierowca samochodu pani premier próbował ominąć skręcającego i uderzył w drzewo. Rzecz cała miała miejsce w Oświęcimiu, na skrzyżowaniu ulicy Powstańców Śląskich (główna) z ulicą Orzeszkowej (boczna). Na poniższym zdjęciu z Google Maps miejsce, w którym powinno się znajdować seicento, zaznaczyłem czerwonym kółkiem, a drzewo – białym.

wypadek Szydło Oświęcim Powstańców Orzeszkowej seicento drzewo

Czy zastanawia Was to samo co mnie? Niezależnie od tego z jaką dokładnie prędkością jechał samochód rządowy, od skrzyżowania do drzewa jest jakieś 20 metrów pustej przestrzeni. Dlaczego specjalnie szkolony kierowca Biura Ochrony Rządu, którego zadaniem jest wyprowadzenie samochodu z sytuacji kryzysowej, w takiej sytuacji jedyne co potrafi zrobić, to walnąć centralnie w to drzewo, że aż zdemolowało przód opancerzonego audi?

wypadek Szydło Oświęcim seicento audi drzewo
(zdjęcie A.Grygiel/PAP za gazeta.pl)

Mnie to, mówiąc szczerze, martwi. Nawet jeśli nie spodziewam się, żeby życie najważniejszych osób w państwie było zagrożone z zewnątrz.

Zzzz… reforma edukacji rozczarowuje

Trzeba sobie powiedzieć otwarcie: reforma edukacji będzie albo i nie będzie (jeśli protest społeczny rozleje się szeroką falą, to kto wie, rok 2017 to może być dziwny rok), na pewno budzi wiele emocji. Jeden jej aspekt jest jednak w najwyższym stopniu rozczarowujący.

Żeby się zorientować w reformie, trzeba przedrzeć się przez obrzydliwie długie ustawy: Prawo oświatowe oraz Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe. Ta druga (nie wiadomo, czy nie ważniejsza, bo z niej właśnie wynika, z której klasy się teraz trafia do której i w jakiej szkole) zawiera między innymi zmiany w setce innych ustaw (żartuję, tak naprawdę w ponad setce). Zmieniana jest między innymi stareńka (jak na tempo przemian), ćwierćwiekowa (z roku pańskiego 1991) ustawa o systemie oświaty, która była już tylekroć zmieniana, że…

Dobrych już parę lat temu popełniłem notkę, w której śmiałem się z rozbudowania oznaczeń w innej ustawie, a konkretnie z tego, że dopisując nowe treści (rozdziały całe) ustawodawca doszedł aż do artykułu 223zzz (trzy litery „zet”). W ustawie o systemie oświaty ustawodawca rozwinął się jeszcze bardziej, i oprócz takich prostych konstrukcji jak artykuł 5a ustęp 2b czy artykuł 7 ustęp 1 ba (musiał się zmieścić między 1b a 1c), a nawet bardziej wyrafinowanych jak artykuł 20zh ustęp 3a czy artykuł 22aga – sięgnął aż po artykuł 44zzzx (trzy litery „zet” i jedna „iks”).* Kiedy po raz pierwszy to zobaczyłem, moją myślą było „ach, czemuż nie dodali tam jeszcze dwóch artykułów” (następne w kolejności byłyby 44zzzz i 44zzzza…).

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe nie uchyliły – jak już zaznaczyłem – ustawy o systemie oświaty, tylko ją zmieniły. Zmiany polegały głównie na wycinaniu, w dużej mierze na nadawaniu nowego brzmienia jednostkom redakcyjnym, ale były i dodatki, a nawet nowe artykuły… ale w kwestii mnie interesującej ustawodawca spękał. Zmienił artykuł 44zzzw, zamiast dodać tam coś w okolicy.

Cokolwiek będzie dalej, jestem rozczarowany.

*odnajduję jakiś ukryty podtekst w tym, że artykuł 44zzzx brzmi:
„Przepisów rozdziału 3b nie stosuje się do dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim”

Góry Woltowe

Podróżowałem dziś do stolicy województwa ościennego. Ponieważ legendarna „siódemka” (do powieści Szczerka odsyłam) okazała się być mocno w przebudowie, bardzo niechętnie podchodziłem do myśli o wracaniu nią (choć na odcinku już ukończonym uchodzi za ekspresówkę), pogrzebałem w nawigacji i postanowiłem znów pozwiedzać boczne drogi.

Ruszyłem na zachód. Droga wiodła między pagórkami, doprowadziła mnie do Wiernej Rzeki (zarejestrowałem miejscowość i stację kolejową, na strugę nie zwróciłem uwagi). Potem przyszła pora przebijać się na południe, a że nawigacja postanowiła wybrać wariant krótszy, lecz bardziej hardkorowy,* to droga poniosła mnie prosto w pagóry. Jechałem to wyżej, to niżej, spoglądałem na ośnieżone pasma wokół… Jedna rzecz jednak nie pozwalała cieszyć się tym krajobrazem – dominantą nie były lasy ni szczyty, ale wszechobecne linie przesyłowe, słupy i druty. No i taka mi się nieco złośliwa nazwa ułożyła (formalnie to chyba Pasmo Przedborsko-Małogoskie, ale głowy nie dam).

Co nawigacja wzięła, to nawigacja oddała.. Zaproponowała mi tak ni stąd, żebym odbił z drogi krajowej na południe. I kiedy tak ruszyłem z Pradły w kierunku Wolbromia, uradowała się dusza widokiem drogi wcinającej się w ośnieżone zbocza, i grzbietów pełnych lśniących od szadzi drzew, do tego zupełnie zaskakujący kościół w Dzwono-Sierbowicach. Nie wiem, czy kiedykolwiek jeszcze będę jechał drogą Pradła-Pilica-Złożeniec-Klucze, ale dziś było warto (może lepiej nie psuć wspomnienia).

Tylko zdjęć nie było jak robić.

*Mieronice-Żarczyce-Węgleszyn-Oksa

Szmaragdowy styczeń

Zaczął się nowy miesiąc. Co logicznie rzecz biorąc oznacza, że skończył się poprzedni. A skoro miesiąc się skończył, to znaczy że lista poranników za miesiąc styczeń została zamknięta, finito, szlus.

Skoro zaś lista gotowa, to można ją opublikować (nie trzeba publikować, nie trzeba słuchać, ale jak ktoś chętny to.. większość polecam):
Happysad – Zanim pójdę
Coolio – Gangsta’s paradise
Django Reinhardt – Avalon
Edda dell’Orso – His name was King
Caro Emerald – Tangled Up
James Brown – Old Landmark
Down Low – Johnny B
Lightnin’ Hopkins – Woke Up This Morning
Lauryn Hill – Can’t take my eyes off of you
Kled Mone – Hit the road Jack (Feeling good)
Lulu James – Sweetest thing
Dean Martin – Sway
Simon&Garfunkel – Scarborough Fair
Bruce Springsteen – Tougher than the rest
Joan Baez – Brothers in arms
Caro Emerald – Back It Up
Ludwik Sempoliński – Wąsik, ach ten wąsik
Weezer – Buddy Holly
Aretha Franklin – Think
Wojciech Młynarski – Lubię wrony
Mecrab – Martini, Chiwawa, Gazpacho

Pisałem w listopadzie, że Stevie Wonder powtórzył się, bo mianowałem listopad Miesiącem Wondera (odrobina ciepła w zimnym i ciemnym świecie). W styczniu zawładnęła mną Caro Emerald – jej żywiołowa zieleń (nie wierzę że to napisałem!) ubarwiała zimny i śnieżnobiały styczeń. Mam pewność, że gdybym nie uczynił z niej bohaterki tej notki, to dostałaby inną tak czy owak.

No to zagrajmy coś w sam raz na piątek wieczór – Back It Up.

Setuchna

Wyszło, co skrzętnie ukrywane: mimo wszelkich deklaracji o skromności i zgrywanych wyniośle obojętnych póz, gapię się w statystyki ruchu i rośnie mi od tego, jak rosną. Tak przynajmniej trzeba sobie tłumaczyć tę notkę…

Bo zacząć trzeba od tego, że niedawna notka pożegnalna dla Gordena Kaye, napisana wieczorem pod wpływem impulsu, spodobała się redaktorowi kontentu na głównej stronie i dobę całą Rene uśmiechał się na głównej w pożegnalnym toaście. Ja zaś zaglądałem w statystyki i zastanawiałem się jak skończy, poprzednio (mógłbym linki powrzucać, ale mi się nie chce) z głównej wpadło ze trzy tysiące ciekawskich, tym razem jakieś dziesięć procent mniej. I wtedy postanowiłem coś zanotować.

Statystyki odwiedzin (te dostarczane przez Bloksa, nie mam pojęcia jak je interpretować ani jak odnosić do innych statystyk, i całkiem mi z tym dobrze) za wcześniejszy tydzień mówiły o 219 wejściach, co dało 150 miejsce. Kiedy skończył się kolejny tydzień (ten tłusty w odwiedziny), Blox podsumował go na 3172 wejścia. Dało to pozycję w pierwszej setce, o niemal równo sto miejsc wyżej niż przed tygodniem (dokładnie o 99).

Pomyślałem sobie: na Zapiskach… wcale się wiele nie dzieje, nie piszę tak często jak kiedyś, komentarzy też mniej (taka to ogólna tendencja na blogach), a miejsce w rankingu rośnie (kiedyś były w drugiej pięćsetce, potem w połowie tysiąca, w trzeciej setce… ostatnio w drugiej(a ruch, powtórzmy, nie rośnie). Przypuszczam, że te setki wklepanych przez lata notek często gęsto wyskakują w Góglu, to i potem jakiś stały ruch małozainteresowanych się pojawia. Natomiast wygenerowana incydentalnie różnica w liczbie wejść wyraźnie pokazała, o ile większy musi być ruch, żeby wskoczyć na miejsca bliższe czołówki (mają na to ładne określenie, krzywa coś tam), nie mówiąc o samym szczycie (pewnie i obecność przez tydzień na głównej stronie by nie wystarczyła, blogu dzięki).

Milion dzieci bez alimentów w praktyce

Przeczytałem sobie tekst w gazecie. Po lekturze już prawie miałem się zabrać za pisanie, ale pogrzebałem najpierw w internecie i znalazłem tekst źródłowy stanowiący bazę dla artykułu – raport pani Agaty Chełstowskiej z Instytutu Spraw Publicznych (link gdzieś zgubiłem, można ten raport znaleźć na stronie Rzecznika Praw Obywatelskich).

Od samego początku intrygowało mnie bowiem, na ile dokładna była analiza ilościowa. Z raportu wynika, że bazą dla podanych liczb były informacje Krajowej Izby Komorniczej o około 600 tysiącach postępowań egzekucyjnych dotyczących alimentów rocznie. Na tej podstawie oszacowano, że ponieważ w jednym postępowaniu można dochodzić alimentów dla więcej niż jednego dziecka (trafna uwaga), to zapewne łączna liczba tych dzieci może wynosić około miliona. Zakładam, że odsetek egzekucji alimentacyjnych nie na rzecz dzieci lub nie od rodziców (tak, są takie możliwości…) jest pomijalny.

I teraz przyszła pora na parę uwag natury strukturalnej. Ilość postępowań egzekucyjnych to tylko, well, ilość postępowań. Liczba ta nie powie nam ile wśród tych postępowań:
– jest dokładnie umówionych między rodzicami; jeśli kogoś to twierdzenie dziwi, to podpowiadam, że alimenty mają w egzekucji bardzo wysoki priorytet, w związku z czym ludzie zadłużeni często wolą mieć formalne zobowiązania z tytułu alimentów, dochodzone przez komornika, bo dzięki temu ściągnięte z pensji alimenty zostają w rodzinie (a gdyby nie były egzekwowane, to po potrąceniu na inne długi dla rodziny zostałoby znacznie mniej na codzienne potrzeby…); pomijam tu możliwość prowadzenia egzekucji dla samej możliwości skorzystania z Funduszu Alimentacyjnego (przy jednoczesnym przyjmowaniu pieniędzy pod stołem), bo nie twierdzę, że znam takie przypadki, ale coś takiego mnie w ludzkości nie zdziwi,
– jest w pełni skutecznych, czyli z pensji jest ściągane dokładnie tyle ile się należy co miesiąc; znów może się komuś wydać dziwne, że jeśli ktoś spłaca w całości, to po co egzekucja – otóż wystarczy, że jeśli kiedyś raz została wszczęta (bo zdarzyła się zaległość), to nie zostanie umorzona, dopóki obowiązek alimentacyjny nie wygaśnie w całości – lub uprawniony nie złoży wniosku o jej umorzenie, ale tu w przypadku sporu między rodzicami potrafi być bardzo różnie…
– jest incydentalnych, czyli pojawia się zaległość, jest spłacana, a po jej wyegzekwowaniu postępowanie jest umarzane i dalej alimenty są płacone dobrowolnie (patrz punkty poprzednie); widziałem wielu ludzi, którzy miesiącami popadali w rosnące zadłużenia, dopóki nie dostawali do ręki większych pieniędzy i nie spłacali wszystkiego co do grosza, a za jakiś czas…
– dotyczy chorych, uwięzionych, bezrobotnych i bankrutów, którzy nie płacą, bo zwyczajnie nie mają z czego (także dlatego że im ktoś nie zapłacił, patrz choćby ostatnio pracownicy Almy) – zjawisko właściwie powszechne i dotyczące nie tylko dłużników alimentacyjnych; w tym miejscu zawsze powraca mi już tu kiedyś wspomniane pytanie, w czym dzieci mieszkające z rodzicem, który nie zarabia, różnią się od dzieci mieszkających bez tego rodzica, gdyż w tym drugim przypadku zdajemy się je traktować jako bardziej uprawnione…
– dotyczy (za przeproszeniem) meneli, alkoholików i podobnych, którym – prawdę mówiąc – i tak wszystko jedno.

Oczywiście nie zamierzam nawet sugerować, że rodzice uchylający się przed płaceniem alimentów (jak również pomagające im rodziny, znajomi i szefowie) nie istnieją, rocznie kieruje się do sądów kilkanaście tysięcy spraw karnych o takie przestępstwo. Rocznie ponad 300 tysięcy dzieci korzysta z Funduszu Alimentacyjnego (choć tu nie wiadomo jaki procent jest odcinany od świadczeń przez próg dochodowy), przy czym blisko 90% wypłacanych kwot mieści się w przedziale 200-500 zł (dane za lata 2013-14), co daje podstawę do zastanawiania się, czy to pełne kwoty, czy tylko część nieściągnięta od zobowiązanego.

Piszę te uwagi z jednej strony po to, żeby podpowiedzieć, że obraz tzw. alimenciarza jest mocno niejednoznaczny (zwłaszcza w kontrze do jednoznacznych i kategorycznych twierdzeń spotykanych w mediach i nie tylko), a z drugiej strony – żeby zasugerować, że cudowne środki podpowiadane tu i ówdzie nie zadziałają (choć, nie ukrywam, znaleziony w raporcie pomysł z asystentem dziecka mnie zaciekawił, aczkolwiek na razie o jego implementacji nie słychać). Panowie Kijowski i Kurski mnie nie obchodzą.

Porucznik Gruber rozpacza

Są takie dni kiedy się dzieje. Bernie Ecclestone po 40 latach przestał kierować Formułą 1 (został oficjalnie mianowany prezesem emeritusem), ogłoszono tytuł Epizodu VIII Gwiezdnych Wojen („The Last Jedi„), który wejdzie do kin w grudniu, Macierewicz coś palnął o Piłsudskim w Powstaniu Warszawskim, a ratownicy w Abruzzach wykopali spod zasypanego przez lawinę hotelu trzy żywe szczeniaki. W takim natłoku informacja o czyjejś śmierci łatwo może zginąć…

Ale nie ta. W wieku 75 lat odszedł Gorden Kaye. Nie wiecie kto to? Najwyraźniej nie żyliście w latach 90-tych. Rene Artois i jego brat bliźniak, mąż You Stupid Woman, posiadacz kiełbasy z Madonną z Wielkim Cycem Van Klompa (czasem bez Cyca)… Dał nam tyle radości w serialu Allo, allo!, że został postacią nieśmiertelną, całe moje pokolenie dziś płacze i wznosi kielich wina za jego pamięć.

Tytuł pożyczyłem z komentarza pod jakimś wspominkowym wpisem. Porucznik Gruber, posiadacz małego czołgu, przez cały właściwie serial się do Rene zalecał (bez wzajemności, Rene wolał Yvette i inne dziewczyny). Zabawne, bo Kaye był gejem – ale ileż serial by stracił, gdyby tak było w scenariuszu…

Merci, Rene.